De woningcrisis treft steeds meer mensen en komt vooral door een groot tekort aan huizen. Tegelijkertijd lijken er relatief simpele oplossingen te zijn om dat tekort te verkleinen. Denk bijvoorbeeld aan woningdelen: een idee waar veel over wordt gesproken en waar ook best veel draagvlak voor is.
Hoewel er veel voordelen lijken te zitten aan woningdelen, komt het in de praktijk maar moeizaam van de grond. Hoe kan dat eigenlijk?
Regels rond woningdelen
Meerdere huishoudens die één woning delen: volgens het kabinet en experts kan woningdelen en -splitsen snel helpen om de druk op de woningmarkt te verlichten. Gemeenten spelen daarin een grote rol, maar door verschillen in lokale regels en beleid gaat het in de ene gemeente een stuk makkelijker dan in de andere, schrijft de NOS.
Hoewel veel gemeenten zich wel bewust zijn van de voordelen van het woningdelen, staat dat in de praktijk nog in de kinderschoenen, ziet Frank Wassenberg van Platform31.
In het coalitieakkoord staat bovendien dat woningdelen en het verhuren van een woning in kamers makkelijker gemaakt moet worden. Gemeenten mogen in principe alleen bij zwaarwegende redenen de zogeheten ‘verkamering’ beperken en er komen ‘simpelere regels voor het splitsen van woningen’.
Woningen maar lastig te delen
Volgens Platform31 zouden er alleen al binnen het huidige aanbod corporatiewoningen 60.000 huizen geschikt zijn voor woningdelen. Maar Aedes, de branchevereniging van corporaties, ziet dat die aantallen in de praktijk bij lange na niet gehaald worden. Ook particuliere verhuurders ervaren dat het splitsen flink wordt geremd.
Dat er best veel woningen geschikt zijn om te delen, komt doordat woninggrootte en huishoudgrootte niet goed op elkaar aansluiten. Nederlanders wonen al jaren relatief ruim, met gemiddeld zo’n 53 vierkante meter per persoon, volgens het CBS. Tegelijk groeit het aantal kleine huishoudens flink. Het aantal alleenwonenden is in vijftig jaar meer dan verdubbeld naar 3,4 miljoen, terwijl het woningaanbod vooral uit grotere eengezinswoningen bestaat.
Regels van gemeenten
„In grote steden zie je het potentieel vaak, daar heb je in wat oudere gebouwen gemeenschappelijke zolderruimtes waar je prima woningen van kunt maken. Dat moet je als gemeente wel toestaan”, zegt Piet Eichholtz, hoogleraar vastgoedfinanciering aan de Universiteit van Maastricht.
Gemeenten zijn volgens hem aan zet om het delen of splitsen van woningen te stimuleren. „Maar ze doen daar vaak moeilijk over.” Natuur & Milieu concludeerde dat gemeenten tegen hun eigen regels aanlopen. „Daardoor kiezen ze toch nog voor het handhaven van die regels om risico’s te beperken”, zegt Aniek Blokzijl van de organisatie.
Waarom doen gemeenten moeilijk?
Er zijn meerdere redenen waarom gemeenten vaak moeilijk doen om woningsplitsen. Parkeernormen bleken de belangrijkste belemmering. Die bepalen hoeveel parkeerplaatsen er nodig zijn in een buurt. Als er meerdere huishoudens in een woning wonen, overschrijd je die norm. „Zonde, want zo zwart-wit is het niet: in wijken met bijvoorbeeld veel studenten, heb je dat aantal parkeerplaatsen niet nodig”, zegt Blokzijl.
Daarnaast zijn gemeenten bang voor overlast. Om die reden besloot de gemeente Beverwijk vorige week bijvoorbeeld de regels voor delen en splitsen juist aan te scherpen.
Wat ook meespeelt volgens de Vereniging van Nederlandse Gemeenten, is dat gemeenten de afgelopen jaren meer prioriteit hebben gegeven aan nieuwbouw. Daardoor kreeg het beleid gericht op delen en splitsen minder aandacht.
Verschil in steden
In de gemeenten Arnhem en Nijmegen zijn die verschillen te zien. Zo heeft Nijmegen het beleid versoepeld om het woningdelen te stimuleren en werkt de studentenstad aan een versoepeling van het beleid om drie kamers vergunningsvrij te verhuren.
Arnhem zit in een hele andere fase en onderzoekt op dit moment nog of er een uitzondering mogelijk is voor woningcorporaties. „De afgelopen jaren hebben we juist extra regels opgesteld omdat we zagen dat sommige pandjesbazen er een flink verdienmodel in zagen, dat leidde tot overlast en onveilige situaties in wijken. Die regels maken het echter ook lastiger om woningdelen mogelijk te maken”, schrijft de gemeente.
Deskundigen en verhuurders wijzen ook op de rol van de overheid in het stimuleren van woningdelen. Regels zoals de huurtoeslag en de kostendelersnorm maken het nu vaak minder aantrekkelijk om een woning te delen. Het kabinet werkt daarom aan versoepelingen, zoals aanpassingen in de kostendelersnorm en een wetswijziging om hospitaverhuur aantrekkelijker te maken.
Dit zijn de best gelezen artikelen van dit moment:
Foutje gezien? Mail ons. Wij zijn je dankbaar.
