Door de oorlog in het Midden-Oosten staan de energieprijzen flink onder druk. De gevolgen zijn wereldwijd merkbaar, ook in Europa. Dat kunnen huishoudens ook in Nederland in de portemonnee gaan merken. Experts waarschuwen voor een hogere energierekening. Tegelijk biedt de huidige tijd kansen om over te stappen naar een andere energieleverancier.
De afgelopen jaren is de energierekening steeds zwaarder gaan wegen op de budgetten van lage inkomens, laten ING-transactiedata zien. De uitgaven aan energie en brandstof zijn gestegen voor deze inkomensgroep. Verhoudingsgewijs daalde dit juist voor de hogere inkomens. Ondanks dat de energieprijzen zijn gestegen, grijpt het kabinet niet in. Inmiddels anticiperen veel mensen al op de stijgende energieprijzen, door te besparen op stroom en gas.
Oorlog stuwt energierekening op
De oorlog in het Midden-Oosten stuwt de energierekening opnieuw op. Daarmee speelt de vraag op of huishoudens gecompenseerd moeten worden. Tijdens de vorige energiecrisis, in 2022, compenseerde de overheid ruim. Zo was het voor lagere inkomens mogelijk om een beroep te doen op een energietoeslag van 1300 euro. Voor huishoudens was dit voordelig, tegelijk gaf het druk op de overheidsbegroting. Dit droeg bij aan de inflatie.
Uit de ING-data blijkt dat hogere inkomens ruim twee keer zoveel geld uitgeven aan brandstof dan lagere inkomens. De verklaring hiervoor is dat een hoger percentage regelmatig tankt, terwijl veel mensen met lage inkomens geen auto hebben. Mensen die wel in het bezit zijn van een auto, hebben vaak een klein model. Naar verhouding rekenen zij minder af.
Gasprijzen stijgen ook
Niet alleen brandstofprijzen stijgen, ook de gasprijzen staan onder druk. We kunnen dus een hogere energierekening verwachten. Verhoudingsgewijs zijn lagere inkomensgroepen meer geld kwijt aan hun energierekening. De vaste lasten beslaan namelijk een groter deel van hun inkomen. Volgens het CBS en TNO komt energiearmoede vaker voor bij mensen die in een sociale huurwoning wonen.
Voor lagere inkomens is de energierekening van 2022 tot en met 2025 hoger uitgevallen als percentage van het inkomen. Zo zijn er ook steunmaatregelen weggevallen waar lagere inkomens van profiteerden.
Veel huishoudens krijgen hogere energierekening
Klanten met een variabel energiecontract merken prijsstijgingen sneller. Bij variabele energiecontracten kunnen de tarieven gedurende het jaar steeds worden aangepast, bijvoorbeeld één keer per kwartaal of één keer per half jaar. Pim Holstvoogd van vergelijkingssite Independer zegt tegenover Nu.nl dat er de komende weken of maanden een moment komt waarop energietarieven en de maandelijkse rekening flink omhooggaan.
Variabel versus vast energiecontract
Zo’n 40 procent van de huishoudens heeft een variabel energiecontract. Daarbij gaat het meestal om klanten bij wie het vaste energiecontract is afgelopen. In dat geval wordt het contract automatisch omgezet in een variabel contract.
Toch betekent dit niet dat mensen nu halsoverkop hun energiecontract moeten aanpassen, volgens Tom Schuitemaker van vergelijkingssite Pricewise. Dit zegt hij tegenover Nu.nl. In de zomer merken mensen prijsstijgingen minder, omdat huishoudens minder gas verbruiken.
Dit geeft hen de tijd om de markt in de gaten te houden. Volgens Schuitemaker is tijd waardevol, omdat de prijzen nu sterk fluctueren. Een vast contract biedt weliswaar zekerheid over de prijs, maar is momenteel relatief duur. Als de prijzen verder stijgen, kunnen variabele contracten juist duurder uitpakken.
Na de zomer worden prijsstijgingen merkbaar
Als de oorlog in het Midden-Oosten aanhoudt, gaan huishoudens dat mogelijk in de tweede helft van dit jaar merken. Mogelijk gaat het herstellen van de schade aan de energie-infrastructuur maanden tot jaren duren. De schade kan nog lange tijd gevolgen hebben voor het aanbod van gas, olie en de prijs daarvan. Schuitemaker adviseert consumenten om vóór oktober een keuze te maken.
Dit zijn de best gelezen artikelen van dit moment:
Foutje gezien? Mail ons. Wij zijn je dankbaar.
