Het nieuwe schooljaar is amper begonnen of experts staan al in de rij om schande te spreken over bijles. Bijles is namelijk booming en deskundigen noemen dat ‘verschrikkelijk’, want het geeft kansenongelijkheid. Maar dat is de wereld op z’n kop. Gelijke kansen krijg je door goed onderwijs, niet door schande te spreken over bijles.
Thank god voor bijles, vindt Eva Munnik in een voor Metro geschreven opinie (lees hier haar stuk over de kinderopvang in Schiedam).
Aantal bijlesbedrijven in tien jaar tijd verdubbeld: ’Dit is een echte business geworden, verschrikkelijk’. Zo luidt de kop van De Telegraaf, nu de scholen weer starten. In het artikel is te lezen dat het aantal bedrijven dat huiswerkbegeleiding en bijles aanbiedt in tien jaar tijd meer dan verdubbeld is. ‘Niet iedereen is daar blij mee’, weet de krant. Zoals Marjet Winsemius, directeur van de Stichting Voor Werkende Ouders: „Dit is een echte business geworden, verschrikkelijk”, verzucht zij.
Even denk ik dat de deskundigen gaan zeggen dat zij zuchten omdat ze het erg vinden dat kinderen bijles nodig hebben. Omdat ze vinden dat het van de zotte is dat kinderen niet gewoon op school goede uitleg krijgen over de lesstof. Dat het schandalig is dat een derde van de Nederlandse 15-jarigen het risico loopt om laaggeletterd het onderwijs te verlaten. Maar nee. Dat is niet de reden dat deze experts bijles zo ‘verschrikkelijk’ vinden.
Waarom experts vrezen dat meer bijles leidt tot kansenongelijkheid
Winsemius baalt van de groei van het aantal bijlesbedrijven, omdat het tot meer kansenongelijkheid leidt. „Ik kan bijlessen betalen, maar een ander niet en daardoor heeft mijn kind straks betere kansen op de arbeidsmarkt.” Ook het Nederlands Jeugdinstituut heeft zorgen over kansenongelijkheid, schrijft de krant.
Huh?
Kansenongelijkheid? Dát is waarom bijles zo erg is? Nu breekt mijn klomp. Dus dat kinderen uit modale milieus bijles kunnen krijgen, en kinderen uit de armste gezinnen niet, maakt bijles ‘verschrikkelijk’? Wat een rare redenering. Want bijles is hier natuurlijk niet datgene wat zo erg is.
Eva Munnik: ‘Thank god voor bijles’
Dat ouders iets doen om hun kind te helpen, is niet ‘verschrikkelijk’, omdat niet elke ouder dat kan of wil doen. What’s next? Gezond koken voor je kind ‘verschrikkelijk’, want kansenongelijkheid? Je kind op sport doen ‘verschrikkelijk’, want kansenongelijkheid? Je kind voorlezen ‘verschrikkelijk’, want kansenongelijkheid?
Wat wel verschrikkelijk is, is dat kinderen op school niet de hulp krijgen die ze nodig hebben. Wat echt verschrikkelijk stom is, is dat ouders diep in de buidel moeten tasten om hun kind het onderwijs te geven dat het eigenlijk gratis op school zou moeten krijgen. Wat verschrikkelijk vervelend is, is dat kinderen wiens ouders platzak zijn zich dat niet kunnen veroorloven.
Wat niet verschrikkelijk is, is bijles. Ik zeg: thank god voor bijles. Uit eigen ervaring.
Van vmbo-kader op de Cito’s naar 4 vwo
Mijn dochters bijlesjuf in groep 8 was de 70-jarige Jose uit de Staatsliedenbuurt in Amsterdam. Haar hele leven had ze in het onderwijs gezeten en nu, na haar pensioen, hielp ze buurtkinderen aan de keukentafel van haar flatje.
Vond ik het leuk om bijles in te huren voor mijn kind? Nee. Ik dacht altijd: wat erin zit, komt er wel uit. En: ze is gewoon een laatbloeier, ik vertrouw op school. Maar na jarenlang vmbo-kaderniveau halen op de cito’s (die doen ze al vanaf groep 3) en de middelbare school in aantocht, besloot ik toch op zoek te gaan naar hulp.
Niks mis met vmbo-kader, maar ik herkende mijn kind niet in dat niveau. En school deed niets, ook al kaartte ik vijf jaar lang bij elk tienminutengesprek aan dat er volgens mij iets niet klopte.
Wat er misging in een klas met ruim 30 kinderen
Toen vond ik Jose via de buurt-Facebookgroep. En na de eerste sessie aan haar keukentafel bevestigde zij wat ik al dacht: mijn kind kon wel goed leren. Ze had alleen enorme hiaten in haar kennis. Dat zag Jose wel vaker, zei ze, bij kinderen zoals mijn dochter: makkelijk, lief en weinig aandacht trekkend. Die sneeuwen onder in een klas van ruim dertig kinderen. Omdat ze zich niet laten gelden.
Mijn kind bloeide op dankzij de bijles. Als je jarenlang de helft van de stof niet snapt, geeft dat nogal een deuk in je zelfvertrouwen, en dan haak je af en presteer je nog slechter. Nu geloofde mijn kind weer in zichzelf en dat deed wonderen. Ze mocht naar de havo en daar zei school na de brugklas: dit is echt een vwo-kind hoor. Ze is net begonnen aan 4 vwo.
School kan heel veel kinderen niet de uitleg en begeleiding bieden die ze nodig hebben, ze niet het onderwijs geven dat ze nodig hebben. En daarom moeten ouders bijles regelen. Daarom zijn bijlesschooltjes booming.
Nederlands Jeugdinstituut wijst op druk om te presteren
Maar wat denkt Marielle Balledux, expert opgroeien bij het Nederlands Jeugdinstituut, in De Telegraaf? Het komt door de maatschappelijke verwachtingen, waarbij de druk om het beste uit jezelf te halen behoorlijk hoog is.
Duh! Natuurlijk willen we het beste uit onszelf halen. Moeten we er dan naar streven zwerver te worden, terwijl we loodgieter zouden kunnen zijn? Thuis de hele dag tv kijken terwijl we onze straat zouden kunnen schoonvegen? In onze telefoon verdiept blijven zitten terwijl voor ons iemand om hulp roept? Waarom zou je niet het beste uit jezelf willen halen?
Luister, ik ben misschien wel een van de minst competitieve mensen op aarde. Sport haat ik en bij een spelletje zal het me een worst wezen of ik win. Maar natuurlijk wil je het beste uit jezelf halen, en uit je kind. Dat is wat anders dan het hoogste. Het is eruit halen wat je bent, wat je wilt en wat je gelukkig maakt. Wat zin geeft aan je leven.
En dat doet school vaak niet.
Is bijles het probleem, of schiet het Nederlandse onderwijs tekort?
Een van die ‘verschrikkelijke’ commerciële aanbieders van bijles, het Nederlands Mathematisch Instituut, ziet het beter. In De Telegraaf zegt directeur Sezgin Cihangir dat de grote vraag te maken heeft met de dalende leerprestaties in Nederland. „Leerlingen krijgen niet goed de basis mee. Als er uit de leiding slecht water komt, is het logisch dat mensen aparte waterflesjes gaan kopen.”
Precies. Wij ouders willen gewoon goed onderwijs voor onze kinderen. We willen het beste uit ze halen, ja. En daar is niets mis mee.
Is het schrijnend dat arme ouders de financiële middelen niet hebben om het beste uit hun kind te halen? Ja. Maar het probleem is niet dat (iets) rijkere ouders dat wel kunnen. Het probleem is het onderwijs.
Dit zijn de best gelezen artikelen van dit moment:
- Alexandra (30) in Ex-treem gênant: ‘Hij weigerde mee te gaan naar mijn familie’
- Actrice Hayden Panettiere (36) overleden
- De Financiële fout van Carlos (37): ‘Ik huurde voor de liefde een groter appartement, maar bleef na de breuk met alle kosten zitten’
- Nicolet (44) in Geld maakt (niet) gelukkig: ‘Vaak denk ik: is dit het nou?’
- Relatiepsycholoog legt ‘the ick’ uit: 3 fases waarin plotselinge afkeer van je partner kan ontstaan
