Toen Dave van der Schaaf (34) op zijn 18e met 2000 euro het casino uitliep, voelde hij zich onoverwinnelijk. Maar toen hij ook online ging gokken, ging het snel mis. Hij verspeelde 250.000 euro, werd depressief en moest afkicken in een kliniek in Zuid-Afrika. Nu helpt hij jongeren in hetzelfde schuitje.
Eigenlijk begon zijn verslaving al toen hij minderjarig was, vertelt Dave. „Als tiener was ik al vatbaar voor krasloten en decemberkalenders. Had ik iets gewonnen, dan kocht ik meteen weer vijf nieuwe loten. Ook kocht je voor echt geld ‘packs’ op FIFA, waarmee je willekeurige spelers of beloningen krijgt. Dat is eigenlijk al een soort gokken: je betaalt geld voor een onzekere uitkomst.”
Met zijn vrienden zette hij af en toe een ‘Totootje’. Dat was eerst nog onschuldig: een paar euro tot een tientje per wedstrijd. Later werden dat honderden euro’s. „De aanleiding was een casinopakket dat ik voor mijn 18e verjaardag kreeg. Dat was zo’n 30 euro waard, en ik won er 2000 euro mee. Voor het eerst in mijn leven voelde ik: ik ben ergens goed in. Dus ben ik ook thuis gaan gokken, met name op voetbalwedstrijden.”
Hoe een winst van 2000 euro leidde tot een gokverslaving
Als echte voetballiefhebber had hij verstand van het spel. Bovendien is er altijd wel ergens een voetbalwedstrijd. „Het sloop erin. Het is ook zo makkelijk: je telefoon heb je altijd bij de hand. Dagen gokken werd nachten gokken. Het boeide me allang niet meer welk team er won, ík wilde winnen. Ik was altijd op zoek naar dat ene geluksmoment.”
Ondertussen sluimerden bij Dave gevoelens van onzekerheid. „Ik vond mezelf nooit goed genoeg, vergeleek mezelf altijd met anderen. Ik wist niet wat ik met mijn leven aan moest. Een studie aan de universiteit was mislukt, dus werkte ik fulltime in een supermarkt. Dat gaf een stabiel inkomen, en omdat ik nog bij mijn ouders woonde, betaalde ik geen huur. Al mijn salaris, soms wel 2000 euro per maand, ging op aan gokken.”
Waarom online gokken zo moeilijk te stoppen is
Steeds vaker verloor hij grote weddenschappen. Toch had hij nooit het gevoel dat het de verkeerde kant opging. „Ik dacht altijd: het komt wel weer goed. Er komt vast een hoekschop waar ik al mijn geld mee terugverdien. Ondertussen had ik al honderdduizenden euro’s verspeeld. Het werd een vicieuze cirkel van gokken, schulden opbouwen en weer gokken in een poging het gat te dichten.”
Mentaal ging hij eraan onderdoor. Maar met alcohol en drugs wist hij dat goed te verbloemen. „Eerst gebruikte ik alleen op feestjes af en toe drugs, later ook thuis. Het gaf me even een goed gevoel. Ondertussen ging het juist bergafwaarts: ik verzorgde mezelf niet goed en kwam afspraken niet na. Toen ook nog mijn relatie uitging, heb ik tijdelijk bij mijn ouders gewoond.”
Goed verbergen
Tegen zijn ouders was hij alleen eerlijk over de drugsverslaving. Het gokken hield hij geheim. „Niet bewust: ik had gewoon echt niet door hoe ernstig het was. Dat is het verraderlijke aan gokken: je ziet het overal, vrienden doen het, en dus lijkt het normaal. Ik kon het bij mijn ouders goed verbergen. Als ze vroegen waarom ik zoveel op mijn telefoon zat, zei ik dat ik aan het appen was.”
Dave is in Nederland meerdere keren opgenomen geweest voor zijn drugsprobleem. Vaak ging het daarna even beter, tot hij weer terugviel. „Het gokken ging ondertussen gewoon door. Niemand wist ervan: ik bleef liegen en manipuleren. Toen ik steeds vaker gedachten kreeg dat ik niet meer wilde leven, heb ik aan de bel getrokken. Onder invloed belde ik mijn zusje op. Voor het eerst zei ik: ik ben gokverslaafd en ik heb hulp nodig.”
Afkicken in Zuid-Afrika veranderde zijn leven
Zijn familie, die eerder niets meer met hem te maken wilde hebben, hielp hem de juiste hulp te vinden. Tien weken zat hij in een afkickkliniek in Zuid-Afrika. „Daar leerde ik omgaan met mijn emoties. Ik leerde toegeven dat ik soms onzeker of verdrietig ben. Ook kreeg ik brieven van mijn ouders en zusje, wat veel verdriet omhoogbracht. In een praatgroep zat ik een half uur te huilen. Dat luchtte enorm op. Altijd was ik bang geweest dat kwetsbaarheid veroordeeld zou worden, dat mensen me zwak zouden vinden. Daar ervoer ik dat dat niet zo was.”
Door kwetsbaar te zijn, nam zijn verlangen naar gokken, drugs en alcohol af. „Uiteindelijk waren dat voor mij manieren om mijn gevoelens te dempen. Nu ik eerlijk was over mijn gevoel, had ik dat minder nodig. Na die tien weken leerde ik zelfstandig leven in een safehouse met drie andere ex-verslaafden. De eerste weken zat de verslaving nog 24 uur per dag in mijn hoofd. Als ik het moeilijk had, belde ik iemand. Dan praatte ik even, uitte ik mijn gevoel en dan ging het weer. Zo verdween de verslaving langzaam naar de achtergrond.”
De kleine dingen
Inmiddels is Dave twee jaar vrij van drugs, alcohol en gokken en is hij dankzij hulp van een bewindvoerder óók bijna schuldenvrij. Hij woont in West-Friesland met zijn twee katten. Stralend: „Het gaat heel goed, ik voel me krachtig. Ik heb weer zin in het leven en ik geniet van de kleine dingen: een wandeling, een kopje koffie, een goede sportsessie. Zelfs voetbalwedstrijden kijk ik weer. Er is nog altijd dat stemmetje: wat zou ik vroeger hebben ingezet? Maar ik handel er niet meer naar.”
„De vele nieuwsberichten over gokverslaafde jongeren raken me”, vervolgt hij. „Via voorlichting op middelbare scholen probeer ik zulke jongeren te helpen. Ik zeg altijd: gokverslaving is een van de moeilijkste verslavingen om van af te komen. Gokken is overal zichtbaar en toegankelijk; je wordt continu getriggerd. Bij de lokale tabakzaak hangen letterlijk de Toto-vlaggen uit. Maar herstel is écht mogelijk.”
Zijn belangrijkste boodschap: wacht niet tot je jezelf ‘verslaafd’ durft te noemen. „Maak het kleiner voor jezelf. Misschien kun je toegeven dat je iets te veel hebt ingezet de afgelopen tijd. Dat je niet helemaal controle hebt over je gokgedrag. En praat er dan over. Met je ouders, een broer of zus, een goede vriend. Je hoeft je niet te schamen; praten leidt juist tot begrip.”
Wat zegt verslavingsbehandelaar Marcel van Kleij?
Marcel van Kleij werkt als ggz-agoog en herstelcoach dagelijks met mensen met verslavingsproblematiek. „In de verslavingszorg zien we steeds meer jongeren met ernstige gokproblemen. Door de constante beschikbaarheid en snelheid van online gokken kunnen problemen binnen korte tijd escaleren, soms zonder dat er vooraf een lange geschiedenis van zware problematiek zichtbaar was. Dat betekent niet dat onzekerheid, trauma, psychische klachten of andere verslavingen geen rol kunnen spelen.”
Hij vervolgt: „Gokschade gaat bovendien over veel meer dan alleen verloren geld. Het kan werk, studie, relaties, gezondheid en vertrouwen aantasten. Door schaamte en de drang om verliezen terug te winnen, blijven mensen vaak langer doorgaan en verbergen zij wat er werkelijk gebeurt. Regelmatig zijn het naasten die als eerste merken dat iemand verandert, liegt, zich terugtrekt of steeds opnieuw geld nodig heeft.
Merk je dat je de controle verliest, vertel dan iemand die je vertrouwt wat er aan de hand is en neem een gokstop via Cruks. Voor gratis en anoniem advies kun je terecht bij OpenOverGokken. AGOG en AG bieden zelfhulpgroepen aan Anonieme Gokkers en aan partners, ouders en andere naasten. Daarnaast kun je contact opnemen met je huisarts of gespecialiseerde verslavingszorg. Cruks en zelfhulp zijn belangrijke eerste stappen, maar vervangen geen behandeling wanneer de problemen ernstig zijn.”
Dit zijn de best gelezen artikelen van dit moment:
- Psychologen waarschuwen voor trauma bonding: dit zijn signalen die vaak verkeerd worden uitgelegd
- Bol waarschuwt klanten voor datalek: wat betekent dat voor jou?
- Donald Trump: ‘Mensen in een elektrische auto zijn ziek en gek’
- Wetenschappers zien opvallend effect: deze 30 minuten per dag helpen het geheugen van ouderen
- Online jacht op eclipsbril voor die haast perfecte zonsverduistering van woensdag: ‘4332 keer gezocht’
