Starters sluiten in steeds meer Nederlandse gemeenten een hogere hypotheek af dan doorstromers. In 122 van de 342 gemeenten lenen starters inmiddels gemiddeld meer dan mensen die al een koopwoning hebben en verhuizen naar een andere woning. Dat komt neer op 35 procent van alle gemeenten.
Twee jaar geleden lag dat aandeel nog op 27 procent, in 2024 op 30 procent. De trend zet daarmee niet alleen door, maar lijkt ook te versnellen. Dat blijkt uit onderzoek van De Hypotheekshop, gebaseerd op gegevens van hypotheekplatform HDN.
Starters sluiten hogere hypotheek af
Vooral in kleinere gemeenten valt het verschil tussen starters en doorstromers op. In gemeenten met minder dan 20.000 inwoners sluiten starters in 52 procent van de gevallen een hogere hypotheek af dan doorstromers.
Ook op provinciaal niveau wordt deze kloof steeds meer zichtbaar. In Flevoland lenen starters inmiddels gemiddeld meer dan doorstromers.
Landelijk gezien lenen doorstromers nog altijd iets meer dan starters, maar het verschil wordt wel kleiner. De gemiddelde startershypotheek bedraagt inmiddels 361.000 euro, terwijl doorstromers gemiddeld 382.000 euro lenen. Het verschil is daarmee nog maar 21.000 euro.
In een aantal gemeenten zijn starters zelfs duidelijk duurder uit. Dat geldt onder meer voor Almere, Haarlemmermeer en het Westland. Daar sluiten starters gemiddeld gezien hogere hypotheken af dan doorstromers.
Overwaarde uit woning
Volgens Martin Hagedoorn van De Hypotheekshop komt dat onder meer doordat doorstromers vaak overwaarde uit hun vorige woning kunnen meenemen.
„Starters sluiten dus niet alleen een hogere hypotheek af dan doorstromers, maar ook nog eens voor ‘minder huis’. Starterswoningen zijn in de regel immers kleiner dan de huizen voor een gemiddelde doorstromer. Het verschil wordt uiteraard voor een belangrijk deel veroorzaakt door de inbreng van overwaarde die doorstromers kunnen meenemen voor de aankoop van de nieuwe woning. Ook een deel van de starters brengt indirect overwaarde in: zij ontvangen een schenking of lening van hun ouders.”
Bedragen hypotheek stijgen minder hard
De stijging van de hypotheekbedragen leek in 2025 wat af te vlakken. De gemiddelde startershypotheek steeg met 4 procent ten opzichte van een jaar eerder, terwijl de stijging in 2024 nog 9 procent bedroeg.
Een vergelijkbare ontwikkeling is zichtbaar bij doorstromers en bij huiseigenaren die hun hypotheek verhogen. Volgens De Hypotheekshop komt dat onder meer doordat er meer voormalige huurwoningen in het lagere prijssegment op de markt zijn gekomen, wat de prijsontwikkeling enigszins heeft afgeremd.
Huiseigenaren die hun hypotheek verhogen, doen dat vaak voor verbouwingen, verduurzaming, inkomensaanvulling of grote aankopen. Denk bijvoorbeeld aan de aankoop van een camper.
Grote regionale verschillen
De hoogte van hypotheken verschilt sterk per regio. In Zuid-Holland, met name in de regio’s Rijnmond en Den Haag, stegen de startershypotheken relatief sterk. In Noord-Holland en Utrecht ligt de gemiddelde startershypotheek inmiddels boven de 400.000 euro.
Er zijn ook gemeenten waar de gemiddelde hypotheek juist daalde, zoals Haarlem, Amstelveen, Gooise Meren, Hilversum en Houten.
Doorstroming onder druk
Volgens De Hypotheekshop staat de doorstroming op de woningmarkt onder druk. Het woningtekort blijft groot, terwijl nieuwbouw slechts moeizaam op gang komt.
Naast meer bouwen moet Nederland volgens de onderzoekers ook passend bouwen. Denk bijvoorbeeld aan de bouw van seniorenwoningen, belangrijk om de doorstroming te stimuleren. Ook maatregelen zoals woningsplitsing, optoppen van gebouwen en flexwoningen kunnen volgens hen bijdragen aan extra woningaanbod.
Daarnaast kan de financiering van woningen in de toekomst moeilijker worden. Mogelijke beperkingen voor aflossingsvrije hypotheken kunnen het voor huiseigenaren lastiger maken om te verhuizen. Metro schreef onlangs nog over het beperken van deze hypotheekvorm. Als minder huishoudens verhuizen, komen er ook minder woningen vrij voor starters.
Dit zijn de best gelezen artikelen van dit moment:
Foutje gezien? Mail ons. Wij zijn je dankbaar.
